Veelgestelde vragen

Veelgestelde vragen 2017-02-11T18:27:10+00:00
Is zazen een soort meditatie, zoals yoga ? 2017-02-11T17:45:21+00:00

Zazen is oorspronkelijk wel één van de yogahoudingen, maar verschilt er in die zin van dat het meer is dan gewoonweg een welzijnstechniek of een techniek om het “Ontwaken” te bereiken. De grote zenmeester Dogen zegt: “Zazen is niet leren mediteren. Het is niets anders dan de beoefening van een volmaakt Ontwaken.” Zazen is ontwaken!
“De Weg van Boeddha (zen) bestuderen is zichzelf bestuderen.
Zichzelf bestuderen is zichzelf vergeten.
Zichzelf vergeten is bevestigd worden (bewoond worden) door al het bestaan van de kosmos.” (Dogen – 1200-1253)

Zijn er verplichtingen? 2017-02-11T17:39:14+00:00

In alle dojo’s worden de regels gerespecteerd. Maar hoe vaak je zazen komt doen is volledig vrij en zonder verplichting. Zo komen er veel mensen sporadisch naar een dojo zonder dat we hen om verantwoording vragen. Iedereen beslist zelf hoe hij het onderricht integreert in zijn dagelijks leven. De beperkte financiële bijdrage wordt vooraf meegedeeld.
Het belangrijkste punt is dat we de geest van het boeddhisme in alle zazen’s opnemen. Het gaat er elke keer om intuïtief en geleidelijk, maar vooral persoonlijk je eigen Boeddhanatuur terug te vinden.
De verantwoordelijke van de dojo waar je beoefent, geeft je alle nuttige inlichtingen. Er is geen specifieke voorkennis vereist. Zazen kun je op iedere leeftijd beoefenen en je kunt er op ieder moment aan beginnen.

Kan een aanhanger van een andere religie zazen beoefenen? 2017-02-11T17:42:53+00:00

Ja, want de Zen heeft geen enkel dogma of geloof, en nodigt ons eerder uit om een toestand van innerlijke openheid te ervaren die bevorderlijk is voor zowel gebed als contemplatie. Trouwens, in de hele wereld zijn er christelijke monniken en leken die trouw zazen beoefenen.

Wat is het verband tussen de Zen en het Boeddhisme? 2017-02-11T17:38:20+00:00

Zen is een school van het Boeddhisme van het “grote voertuig”, het “Mahayana”, waarin het accent op het universele mededogen ligt. Het ontstond in India en ging via China, onder de benaming “ch’an” naar Japan, waar het Zen genoemd werd. Ondanks de verschillende culturele invloeden en aanpassingen blijft het meest typische van deze school de nadruk die wordt gelegd op de beoefening van zittende meditatie, “zazen”, op de terugkeer naar de bron van het ontwaken van de Boeddha, de kern van alle onderrichtingen.

Waarom gebruiken we Japanse termen? 2017-02-11T17:38:01+00:00

We kunnen ons natuurlijk ook perfect in het Nederlands uitdrukken. Het Japans gebruiken we voor objecten, scènes en situaties waarvoor geen Nederlandse woorden bestaan (kyosaku, kinhin, dokusan, mokugyo, …). Door gewoonweg de Japanse termen over te nemen kunnen we ons taalgebruik vereenvoudigen en met onze aandacht blijven bij wat echt van belang is: de waakzaamheid op onze houding en onze ademhaling.
Bovendien zijn alle teksten die we zingen en alle vreemde woorden die we gebruiken erg oud. Ze helpen ons om de eenvoud en de continuïteit van het onderricht, dat al 2500 jaar op deze wijze wordt overgedragen, te bewaren. Als we andere zinnen gebruikten of woorden vertaalden, zou dat de garantie voor deze continuïteit bemoeilijken. De verscheidenheid die hieruit kan voortkomen, zou de zazen-beoefening best ingewikkeld maken.

Waarom beoefen je bij voorkeur samen met anderen in een dojo ? 2017-02-11T17:37:36+00:00

Het is om verschillende redenen belangrijk om regelmatig samen met anderen zazen te beoefenen. Als je regelmatig naar de dojo gaat, maak je je zazen-beoefening niet afhankelijk van je humeur. Het is vaak tijdens die zazens waarin je in het begin eigenlijk geen zin had om te oefenen, dat je jezelf het beste leert kennen.
Zenmeesters geven vaak de raad: “Creëer zelf geen illusies”. In de dojo kijkt de verantwoordelijke dan ook de houding na en indien nodig wordt ze verbeterd. Als je alleen thuis beoefent, gebeurt dit niet en loop je het risico dat je je illusies maakt over je houding en geestestoestand. Zo ontstaan gemakkelijk verkeerde gewoonten.
De allerbeste reden om zazen in een dojo te beoefenen, is de interactie tussen de beoefenaars. Deze wederzijdse invloed is vergelijkbaar met een houtvuur. Eén houtblok geeft een beetje warmte, een kachel vol houtblokken verwarmt de gehele ruimte. Op je eentje zazen beoefenen is ook moeilijk. Je verliest vlug je concentratie op de houding en de ademhaling. Als we in groep oefenen, worden we gedragen door de concentratie van de anderen. Bovendien beoefent iedereen samen: beginnelingen en ervaren beoefenaars. Dit is een goede motivatie om door te zetten als de houding een beetje moeilijk wordt.

Waarom dragen sommige mensen een zwarte kimono? 2017-02-11T17:37:16+00:00

Je hoeft je niet verplicht te voelen om een kimono te dragen. Er wordt hooguit aangeraden wijde kleren te dragen, die niet knellen aan de taille en de benen en die gemakkelijk zitten. We vragen je wel om in de dojo kleren met een donkere en neutrale kleur te dragen, om er de vormelijke eenheid te bewaren en om de anderen niet te storen. Sommige mensen dragen de kimono enkel omdat ze de harmonie in zazen niet willen storen en om het verschil aan te geven met de kleren die ze in het dagelijkse leven dragen. Ze voelen dat ze door de kimono minder afgeleid worden door de details van hun kleding (bonte sokken, het motief van een broek, bedrukte T-shirt, enz…). Zo kunnen ze zich beter integreren in de dojo, waar ook alle details verwijderd zijn, en als een berg worden: stabiel en kalm. Je dagelijkse kleren verwisselen voor een kimono staat symbool voor het afleggen van je gewoontes, je gedachten en illusies.

Waar kun je zazen beoefenen? 2017-02-11T17:36:54+00:00

Zazen kun je overal beoefenen. Je hoeft niet naar Japan te reizen om echt zen-ondericht te krijgen. Je kunt in alle dojo’s oefenen.
Echte zen is hier en nu, in je lichaam en je geest. De zazen-beoefening brengt je daar steeds naar terug. Er is niets te bereiken, je hoeft niets te worden. Het is niet nodig om achter de waarheid te zoeken of om van illusies weg te vluchten. Het gaat er eenvoudigweg om aanwezig te zijn, hier en nu, in je geest en lichaam. Op dat moment verschijnt het diepe, universele en onbegrensde bewustzijn. Daarom is de zen van onschatbare waarde voor de moderne mens, of toch voor wie ogen heeft om te zien en oren om te horen. Door regelmatig zazen te beoefenen kan de mens een “nieuwe mens” worden, terugkeren naar de oorsprong van het leven. Hij kan de normale toestand van lichaam en geest bereiken en het leven zelf aan de bron vatten.

Hoe beoefen je zazen? 2017-02-11T17:36:32+00:00

Om zazen te beoefenen zit je met gekruiste benen op een kussen (zafu). Hierdoor kantelt je bekken naar voor, steunen je knieën tegen de grond en kun je je rug goed recht houden.
In deze verticale lichaamshouding kun je diep, krachtig en ongehinderd ademhalen. Dat beïnvloedt op zijn beurt de geest: een diepe rustige ademhaling bevrijdt de geest van iedere dwang. Dat is de echte zazen-beoefening: zitten zonder intentie, zonder doel, zelfs zonder het ontwaken te willen bereiken.
“Zen is de weg om in vrede en vrijheid van geest te leven.” (Zenmeester Keizan 1268-1325)

Wat betekent de term “zazen”? 2017-01-15T23:37:11+00:00

Als we over zazen of “zittende meditatie praten”, verwijst dat naar de zittende meditatie die de historische Boeddha onder de boddhiboom beoefende, toen hij Ontwaakte. Wie geïnteresseerd is in Zen, beoefent deze zittende meditatie. Zazen is de basis, de essentie.
“Za” betekent “zitten”; zitten zonder te bewegen, zoals een berg.
“Zen” is “concentratie”, de essentie van het universum begrijpen.
Zen betekent eenvoudigweg zitten. Zen is eenvoudigweg zazen.
“Zen is zazen” (zenmeester Taisen Deshimaru 1914-1982)